Skip to content
⬤ ସମାଚାର⬤ NEWS
ସଂସ୍କୃତିCulture ସୌରା ଚିତ୍ର: ଆଦିବାସୀ କାନ୍ଥଚିତ୍ର Saura Art: The Sacred Wall Paintings of Odisha •
ପର୍ବFestivals ପଲ୍ଲୀ ଯାତ୍ରା: ଓଡ଼ିଶାର ଗ୍ରାମ୍ୟ ମେଳା Palli Jatra: The Rural Fairs of Odisha •
ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସOdisha History ଓଡ଼ିଶାରେ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ: ହୀରକ ତ୍ରିଭୁଜ Buddhism in Odisha: The Diamond Triangle •
ଓଡ଼ିଆ ଖାଦ୍ୟOdia Food ଅରିସା ପିଠା: ପାରମ୍ପରିକ ମିଠା Arisa Pitha: A Traditional Odia Sweet •
ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟଟନOdisha Tourism ଗୋପାଳପୁର ଅନ୍-ସି: ଶାନ୍ତ ସମୁଦ୍ର ତଟ Gopalpur-on-Sea: A Tranquil Coastal Retreat •
ମନ୍ଦିରTemples ବିରଜା ମନ୍ଦିର: ଜାଜପୁରର ଶକ୍ତିପୀଠ Biraja Temple: The Shakti Peetha of Jajpur •
ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟଟନOdisha Tourism ଭୁବନେଶ୍ୱର: ମନ୍ଦିରର ସହର Bhubaneswar: The Temple City •
ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିJagannath Sanskruti ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର: ପୁରୀର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର Jagannath Temple: The Shrikshetra of Puri •
ସଂସ୍କୃତିCulture ସୌରା ଚିତ୍ର: ଆଦିବାସୀ କାନ୍ଥଚିତ୍ର Saura Art: The Sacred Wall Paintings of Odisha •
ପର୍ବFestivals ପଲ୍ଲୀ ଯାତ୍ରା: ଓଡ଼ିଶାର ଗ୍ରାମ୍ୟ ମେଳା Palli Jatra: The Rural Fairs of Odisha •
ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସOdisha History ଓଡ଼ିଶାରେ ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ: ହୀରକ ତ୍ରିଭୁଜ Buddhism in Odisha: The Diamond Triangle •
ଓଡ଼ିଆ ଖାଦ୍ୟOdia Food ଅରିସା ପିଠା: ପାରମ୍ପରିକ ମିଠା Arisa Pitha: A Traditional Odia Sweet •
ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟଟନOdisha Tourism ଗୋପାଳପୁର ଅନ୍-ସି: ଶାନ୍ତ ସମୁଦ୍ର ତଟ Gopalpur-on-Sea: A Tranquil Coastal Retreat •
ମନ୍ଦିରTemples ବିରଜା ମନ୍ଦିର: ଜାଜପୁରର ଶକ୍ତିପୀଠ Biraja Temple: The Shakti Peetha of Jajpur •
ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟଟନOdisha Tourism ଭୁବନେଶ୍ୱର: ମନ୍ଦିରର ସହର Bhubaneswar: The Temple City •
ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିJagannath Sanskruti ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର: ପୁରୀର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର Jagannath Temple: The Shrikshetra of Puri •
🏠 ମୁଖ୍ୟ Home 🛕 ଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତି Jagannath Sanskruti 🎭 ଓଡ଼ିଆ ସଂସ୍କୃତି Odia Culture 🍽️ ଓଡ଼ିଆ ଖାଦ୍ୟ Odia Food 🗺️ ଓଡ଼ିଶା ପର୍ଯ୍ୟଟନ Odisha Tourism 🛕 ମନ୍ଦିର Temples 📜 ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସ Odisha History 📰 ଓଡ଼ିଶା ସମାଚାର Odisha News ℹ️ ଆମ ବିଷୟରେ About 📬 ଯୋଗାଯୋଗ Contact
ମନ୍ଦିରTemples

ବିରଜା ମନ୍ଦିର: ଜାଜପୁରର ଶକ୍ତିପୀଠBiraja Temple: The Shakti Peetha of Jajpur

📅 July 6, 2026 | 📖 2 ମିନିଟ୍min read | 📝 388 ଶବ୍ଦwords
📋 ବିଷୟବସ୍ତୁ
📋 Table of Contents
2 min read · 213 words

ବିରଜା ମନ୍ଦିର: ଯାଜପୁରର ଶାକ୍ତପୀଠ

Explore Biraja Temple: Jajpur’s Sacred Shakti Peetha

ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲାର ବିରଜା ମନ୍ଦିର (ବିରଜା କ୍ଷେତ୍ର) ଭାରତର ୫୧ ଶାକ୍ତପୀଠ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ — ଏଠାରେ ଦେବୀ ସତୀଙ୍କ ନାଭି ପଡ଼ିଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ। ବୈତରଣୀ ନଦୀ କୂଳର ଏହି ସ୍ଥାନ ଶାକ୍ତ ଉପାସନାର ଏକ ମହାକେନ୍ଦ୍ର।

କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଓ ମାହାତ୍ମ୍ୟ

ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞ ପରେ ସତୀଙ୍କ ଦେହ ଖଣ୍ଡ ଖଣ୍ଡ ହୋଇ ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ପଡ଼ିଲା — ନାଭି ପଡ଼ିଲା ଯାଜପୁରରେ, ଏବଂ ସେଠାରେ ଅଧିବାସ କଲେ ବିରଜା (ବିରାଜା ମହାଭୈରବୀ)। ବ୍ରହ୍ମ ପୁରାଣ ଓ ସ୍କନ୍ଦ ପୁରାଣରେ ବିରଜା କ୍ଷେତ୍ରର ମାହାତ୍ମ୍ୟ ବର୍ଣ୍ଣିତ — ଏଠାରେ ପିତୃତର୍ପଣ କଲେ ଗୟା ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସହ ସମାନ ଫଳ ମିଳେ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ।

ମନ୍ଦିର ଓ ମୂର୍ତ୍ତି

  • ମୂର୍ତ୍ତି: ଦେବୀ ବିରଜା ଶିବଙ୍କ ବକ୍ଷ ଉପରେ ଠିଆ — ଡାହାଣ ପାଦ ମହିଷାସୁରର ଛାତି ଉପରେ, ବାମ ପାଦ ଶିବଙ୍କ ହୃଦୟରେ।
  • ଯୋନି ପୀଠ: ଗର୍ଭଗୃହର ପାତାଳେ ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ଯୋନିପୀଠ — ସପ୍ତମାତୃକା ପୂଜାର କେନ୍ଦ୍ର।
  • ନବକଳେବର-ସଦୃଶ ପର୍ବ: ଶାରଦୀୟ ଦୁର୍ଗା ପୂଜା, ବିରଜା ଅଷ୍ଟମୀ — ଯାଜପୁରର ପ୍ରଧାନ ପର୍ବ।

ଯାଜପୁର ପରିଦର୍ଶନରେ ପାଖର ରତ୍ନଗିରି-ଲଳିତଗିରି-ଉଦୟଗିରି ହୀରା ତ୍ରିକୋଣ ଏବଂ କଟକର ବାରବାଟୀ ଦୁର୍ଗ ମଧ୍ୟ ଯୋଡ଼ନ୍ତୁ।

Biraja Temple: The Shakti Peetha of Jajpur

On the banks of the Baitarani river in Jajpur district stands one of India’s 51 Shakti Peethas — the Biraja Temple, where tradition holds that Sati’s navel fell. The town’s very name (Yajapura, “city of the sacrifice”) encodes its mythic density.

Legend

After Daksha’s yajna, Vishnu’s discus scattered Sati’s body across the subcontinent; the navel landed here, and the goddess took residence as Biraja Mahabhairavi, worshipped alongside her consort Jagannath (a rare shared cult). The Brahma and Skanda Puranas praise Biraja Kshetra, and Hindu tradition holds that shraddha (ancestral offerings) performed at the Baitarani equals the merit of Gaya.

The temple and image

  • Devi’s icon: two-armed Mahishasuramardini, her right foot on the buffalo-demon’s chest and her left on her reclining consort Shiva — carved in black chlorite with a silver crown.
  • Yoni pitha: a circular stone in the sanctum floor marking the peetha, ringed by the Sapta Matrka (seven mothers) niches.
  • Festivals: Sharadiya Durga Puja climaxes with Biraja Ashtami; the town also keeps an unusual 16-day Navaratri cycle tied to the river.

Jajpur district also guards the Buddhist Diamond Triangle of Ratnagiri-Lalitgiri-Udayagiri and is a comfortable drive from Cuttack’s Barabati Fort.

References | ଆଧାର

✍️
ଓଡ଼ିଆ ସଂସ୍କୃତି ଟିମ୍ Odia Sanskruti Team

ଓଡ଼ିଶାର ସଂସ୍କୃତି, ଇତିହାସ ଏବଂ ପରମ୍ପରାକୁ ବିଶ୍ୱ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରୁଅଛୁ।

Showcasing Odisha's culture, history, and heritage to the world.

🏷️ baitarani biraja-temple durga-puja jajpur shakta shakti-peeth temples
← ମନ୍ଦିର ର ଅନ୍ୟ ପ୍ରସଙ୍ଗ ← More in Temples
ଓଡ଼ିଆ ସଂସ୍କୃତି
0%
✉️

ସୁସମାଚାର ପାଆନ୍ତୁ

Stay Updated

ଓଡ଼ିଶାର କାହାଣୀ, ପର୍ବ ଓ ପରମ୍ପରା ବିଷୟରେ ସିଧା ଇମେଲରେ ପାଆନ୍ତୁ

Get Odisha's stories, festivals & traditions delivered to your inbox

📍 Dhauli Square, Bhubaneswar, Odisha — the new IT destination of Odisha