ସମ୍ବଲପୁରୀ ବନ୍ଧ: ଓଡ଼ିଶାର ଗୌରବSambalpuri Ikat: Pride of Odisha
ସମ୍ବଲପୁରୀ ବନ୍ଧ (ଇକାଟ) ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହସ୍ତତନ୍ତ। GI (Geographical Indication) ଟ୍ୟାଗ ପାଇଥିବା ଏହି କପଡ଼ା ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ। ବୋମ୍ବେ ହରିଆନା, ସୋନାପୁର, ବାରଗଡ଼ — ଏହି ଜାଗାଗୁଡ଼ିକ ହସ୍ତତନ୍ତର କେନ୍ଦ୍ର।Sambalpuri Ikat is Odisha’s most famous handloom, GI-tagged and world-renowned. Bargarh, Sonepur, and Boudh are major handloom centers.
ଭୁବନେଶ୍ୱର: ମନ୍ଦିର ନଗରୀ | Bhubaneswar: Temple City of India
ଓଡ଼ିଶାର ଆଦିବାସୀ: ସାମ୍ବାଦିକ ସଂସ୍କୃତି | Odisha Tribal Heritage
ବନ୍ଧ କଳା କୌଶଳThe Art of Bandha (Ikat Technique)
ଇକାଟ କଳାରେ ଧାଗାକୁ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପୂର୍ବରୁ ବାନ୍ଧି (tie) ଦିଆଯାଏ। ଏହି “ବନ୍ଧ” କୌଶଳ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜଟିଳ — ମାସ ମାସ ଧରି ଏକ ସାରି ତିଆରି ହୁଏ। ବୋମ୍ବଏ ହରିଆନାର “ବୋମ୍ବଏ” ଡିଜାଇନ — ଶଙ୍ଖ ଆକୃତି — ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ।In Ikat art, threads are tied before dyeing. This “bandha” technique is highly intricate — a single saree takes months to create. The conch shell design from Bargarh is world-famous.
ପ୍ରକାରଭେଦVarieties
ସମ୍ବଲପୁରୀ ସାଡ଼ି: ବିବାହ ଓ ପର୍ବରେ ପିନ୍ଧାଯାଏ।
ପାଟ ସାଡ଼ି: ପୁରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଭକ୍ତମାନେ ପିନ୍ଧନ୍ତି।
ବାପ୍ଟା: ଗରମିକାଳିନ ପୋଷାକ।
କୁମାର କୁର୍ତା: ବିବାହ ପୋଷାକ।Sambalpuri Saree: Worn at weddings and festivals.
Pata Saree: Worn by devotees at Puri Jagannath Temple.
Bapta: Summer wear fabric.
Kumar Kurta: Wedding attire.